Sevilen birinin ölümü, bir ilişkinin bitmesi ya da büyük bir değişiklik yas tutmamıza neden olabilir

Yas, “iyileşmemiz gereken bir hastalık” değil, kayba verilen son derece doğal bir tepkidir.

Yas herkes için farklıdır

Yasın tek bir doğru biçimi ya da belirli bir süresi yoktur. Birisi çok ağlayabilir, birisi sessizleşebilir, diğeri ise bir süre hiçbir şey hissetmediğini söyleyebilir. Bunların hepsi sürecin olağan parçalarıdır.

Sık yaşanan tepkiler

• Üzüntü, özlem, öfke, suçluluk ya da çaresizlik

• Uyku ve iştah değişiklikleri

• Dikkat dağınıklığı ve unutkanlık

• İnançsızlık ya da uyuşma hissi

• Dalgalar hâlinde gelip giden yoğun duygu durumları

Yasa eşlik edebilecek adımlar

• Duygularınızı paylaşın: Bastırmadan ifade edebileceğiniz güvenli bir kişi bulun.

• Temel rutinleri koruyun: Düzenli uyku, dengeli beslenme ve hareketi tamamen bırakmamaya çalışın.

• Sabırlı olun: Kendinize ve hissettiğiniz acıya zaman tanıyın.

• Büyük kararları erteleyin: Önemli hayat kararlarını acının en yoğun olduğu döneme denk getirmemeye özen gösterin.

• Anılarınızı yaşatın: Sevdiğiniz kişiyi anmanın size iyi gelen, iyileştirici yollarını keşfedin.

Ne zaman destek almayı düşünmeli?

Şu durumlar uzun süre devam ediyor ve günlük yaşamınızı belirgin biçimde etkiliyorsa bir uzmana başvurmak yararlı olabilir:

• İş, ilişkiler veya kişisel öz bakım gibi alanlarda belirgin işlev kaybı

• Yoğun suçluluk ya da sürekli kendini suçlama hali

• Yaşamın anlamını tamamen yitirdiğini düşünme

• Kayıpla ilgili düşüncelerden bir türlü uzaklaşamama

• Alkol ya da madde kullanımına yönelme

Acil durum

Yaşamak istemediğinizi ya da kendinize zarar vermeyi düşünüyorsanız lütfen vakit kaybetmeden 112'yi arayın ya da en yakın sağlık kuruluşuna başvurun. Yakınınızdan biri bu durumdaysa onu yalnız bırakmayın.

Yas süreci bir sınav değil

“Artık toparlanmalıyım” baskısı süreci daha da zorlaştırabilir. Destek istemek bir zayıflık değildir. Bir uzmanla çalışmak, duygularınızı güvenli bir alanda adım adım işlemenize yardımcı olur.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır, bireysel değerlendirmenin yerini tutmaz.